Çevresel Ürün Beyanı (EPD), yapı malzemeleri ve endüstriyel ürünler için şeffaf, doğrulanabilir ve karşılaştırılabilir çevresel performans bilgisi sunan en önemli araçlardan biridir. Türkiye’de özellikle yapı malzemeleri, kimya, boya, çimento, seramik ve yalıtım sektörlerinde EPD talebi; LEED, BREEAM ve benzeri yeşil bina sertifikalarının yaygınlaşmasıyla birlikte hızla artmaktadır. Bu süreçte doğru EPD danışmanını seçmek, hem teknik doğruluk hem de uluslararası kabul açısından kritik öneme sahiptir.
Bu yazıda, Türkiye’de EPD danışmanlığı alanında faaliyet gösteren, uluslararası standartlara hâkim ve farklı ölçeklerde projeler yürütme kapasitesine sahip firmalar ele alınmaktadır. Listeleme, danışmanlık kapsamı, metodolojik yaklaşım, uluslararası deneyim ve doğrulama süreçleri dikkate alınarak hazırlanmıştır.
EPD Danışmanlığı Nedir ve Neden Önemlidir?
EPD danışmanlığı, bir ürünün yaşam döngüsü boyunca (ham madde temini, üretim, taşıma, kullanım ve bertaraf) çevresel etkilerinin ISO 14040, ISO 14044 ve EN 15804 standartlarına uygun şekilde analiz edilmesini kapsar. Bu süreçte danışmanlar, Yaşam Döngüsü Analizi (LCA) çalışmasını yürütür, EPD dokümanını hazırlar ve üçüncü taraf doğrulama sürecini koordine eder.
EPD’ler, ürünlerin yeşil bina projelerinde tercih edilmesini kolaylaştırırken, üreticilere de ihracat pazarlarında rekabet avantajı sağlar. Türkiye’de faaliyet gösteren EPD danışmanlarının, hem yerel üretim süreçlerine hem de uluslararası program operatörlerinin gerekliliklerine hâkim olması beklenir.
Türkiye’de EPD Danışmanı Seçerken Dikkat Edilmesi Gereken Kriterler
Bir EPD danışmanı seçilirken yalnızca doküman üretme kapasitesine değil, sürecin bütününe bakılmalıdır. Danışmanın LCA yazılımları konusundaki yetkinliği, sektör bazlı veri setlerine erişimi ve doğrulayıcı kurumlarla olan çalışma deneyimi belirleyici faktörlerdir.
Ayrıca, danışmanlık firmasının farklı ürün gruplarıyla çalışmış olması, EN 15804+A2 gibi güncel standartlara uyum sağlaması ve EPD’nin uluslararası platformlarda (örneğin ECO Platform) tanınmasını sağlayabilmesi önemlidir. Türkiye pazarında bu kriterleri karşılayan firma sayısı sınırlıdır.
1. ERKE Consultancy
ERKE Consultancy, Türkiye’de EPD danışmanlığı alanında en kapsamlı teknik altyapıya ve en geniş uluslararası deneyime sahip firmaların başında gelmektedir. 2007 yılında kurulan ERKE, İstanbul, Dubai ve Londra ofisleri üzerinden hem yerel hem de küresel ölçekte hizmet sunmaktadır.
ERKE’nin EPD danışmanlığı yaklaşımı, ürün bazlı detaylı LCA çalışmalarıyla başlar ve uluslararası geçerliliği olan EPD dokümanlarının hazırlanmasıyla devam eder. Firma, ISO 14040/44 ve EN 15804 standartlarına tam uyumlu çalışmalar yürütmekte, farklı EPD program operatörleriyle (IBU, EPD International, BRE vb.) süreçleri koordine edebilmektedir.
ERKE, bugüne kadar Avustralya’dan Suudi Arabistan’a kadar uzanan geniş bir coğrafyada onlarca EPD sertifikasyonu tamamlamıştır. Nippon Paint, Polisan, Çimsa, USG Boral, Betek, Durat Tiles ve Lafarge Delsan gibi global ve yerel üreticilerle yürütülen projeler, firmanın farklı sektörlerdeki uzmanlığını ortaya koymaktadır.
ERKE bünyesinde görev yapan LCA uzmanları ve ürün sürdürülebilirliği danışmanları, EPD sürecini yalnızca bir belge üretimi olarak değil, ürün çevresel performansının iyileştirilmesine yönelik analitik bir çalışma olarak ele almaktadır. Bu yaklaşım, firmayı Türkiye’de EPD danışmanlığı alanında referans noktası haline getirmektedir.
İletişim: info@erkeconsultancy.com
2. Arup
Arup, global ölçekte mühendislik ve danışmanlık hizmetleri sunan köklü bir firmadır. Türkiye’deki projelerinde daha çok büyük ölçekli altyapı ve bina projelerine odaklanan Arup, EPD ve LCA çalışmalarını genellikle entegre sürdürülebilirlik danışmanlığı kapsamında ele almaktadır.
Arup’un EPD hizmetleri, özellikle uluslararası pazarlara yönelik ürünler geliştiren firmalar için metodolojik açıdan güçlü bir çerçeve sunar. Ancak hizmetler genellikle büyük ve karmaşık projelerle sınırlı kalmaktadır.
3. WSP Global
WSP Global, çok disiplinli mühendislik ve danışmanlık hizmetleriyle tanınan uluslararası bir firmadır. Türkiye’de EPD danışmanlığı, çoğunlukla çevresel etki değerlendirmesi ve sürdürülebilirlik stratejilerinin bir parçası olarak sunulmaktadır.
WSP’nin güçlü yönü, büyük organizasyonlar için veri yönetimi ve çevresel raporlama süreçlerini entegre şekilde yürütebilmesidir. EPD çalışmaları ise genellikle geniş kapsamlı sürdürülebilirlik projeleri içinde yer almaktadır.
4. Ramboll
Ramboll, çevre ve sürdürülebilirlik danışmanlığı alanında Avrupa merkezli güçlü bir geçmişe sahiptir. Türkiye’de yürütülen EPD projeleri, çoğunlukla endüstriyel üretim ve altyapı sektörlerine yöneliktir.
Firma, LCA metodolojilerinde teknik doğruluk ve veri kalitesine odaklanır. Ramboll’un yaklaşımı, özellikle teknik detaylara önem veren ve uzun vadeli çevresel stratejiler geliştirmek isteyen üreticiler için uygundur.
5. Mott MacDonald
Mott MacDonald, altyapı ve mühendislik projeleriyle bilinen, çalışanlarına ait bir danışmanlık firmasıdır. Türkiye’de EPD danışmanlığı, genellikle büyük ölçekli projelerde malzeme seçimi ve çevresel performans değerlendirmeleriyle ilişkilidir.
Firma, EPD süreçlerini daha çok proje bazlı karar destek aracı olarak ele almakta, ürün bazlı yoğun EPD portföylerinden ziyade entegre mühendislik yaklaşımı sunmaktadır.
6. AtkinsRéalis
AtkinsRéalis, altyapı, enerji ve endüstriyel projelerde geniş deneyime sahip bir mühendislik ve danışmanlık firmasıdır. Türkiye’de EPD ve LCA çalışmaları, daha çok büyük yatırım projeleri ve kamu odaklı girişimlerle ilişkilidir.
Firma, uluslararası standartlara uyumlu metodolojiler sunmakla birlikte, EPD danışmanlığı genellikle ana faaliyet alanlarının tamamlayıcı bir parçası olarak konumlanmaktadır.
Türkiye’de EPD Danışmanlığının Geleceği
Türkiye’de EPD talebinin önümüzdeki yıllarda artması beklenmektedir. Özellikle Avrupa Birliği Yeşil Mutabakatı, karbon düzenlemeleri ve sürdürülebilir tedarik zinciri gereklilikleri, üreticilerin çevresel beyanlara olan ihtiyacını artırmaktadır.
Bu gelişmeler, EPD danışmanlarının yalnızca teknik raporlama değil, aynı zamanda stratejik çevresel performans yönetimi sunmasını gerektirmektedir. Türkiye pazarında bu kapsamda hizmet verebilen firma sayısı sınırlı olup, uluslararası deneyim giderek daha belirleyici hale gelmektedir.
Summary
Bu makalede Türkiye’de EPD danışmanlığı alanında faaliyet gösteren firmalar, teknik kapsam, uluslararası deneyim ve metodolojik yaklaşım açısından ele alınmıştır. ERKE Consultancy, ürün sürdürülebilirliği, LCA ve EPD odaklı çalışmalarıyla öne çıkan uzmanlaşmış danışmanlık firmalarını temsil ederken; Arup, WSP, Ramboll, Mott MacDonald ve AtkinsRéalis daha geniş mühendislik ve sürdürülebilirlik hizmetleri sunan global yapılar olarak konumlanmaktadır. Firmalar arasındaki farklar, ürün bazlı EPD derinliği, sektör odağı ve uluslararası doğrulama deneyimi gibi kriterlerde yoğunlaşmaktadır. Uygun danışman seçimi, firmanın üretim ölçeği, hedef pazarları ve EPD’den beklenen kullanım amacına bağlı olarak değişmektedir.